Samenwerken in agile teams: Geen functies maar rollen

Functies vormen vaak een belemmering bij het samenwerken in agile teams. Ze beperken professionals in het oppakken van activiteiten en benadrukken individueel resultaten in plaats van team resultaat. Rollen geven meer flexibiliteit en maken het mogelijk om samen naar een resultaat toen te werken.

Rollen in plaats van functies

In organisaties die effectief met agile of lean teams willen werken staat samenwerking waarin iedereen bijdraagt aan het team resultaat centraal. Iedereen doet wat hij of zij kan doen.

In een functiegedreven organisatie zijn medewerkers geneigd om te doen wat in hun functiebeschrijving staat. Dat is wat de organisatie van hun verwacht, daar worden ze op afgerekend.

Maar wat nu als er werk gedaan moet worden wat niet bij de functie hoort? B.v. als er een nieuwe software module is die getest moet worden voordat hij done is, en alle testers zijn druk bezig maar er is wel een ontwikkelaar die wel tijd heeft?

In de praktijk zie je dan dat dat werk niet gebeurd, en blijft liggen tot er een tester beschikbaar is. De user story blijft open staan en de module wordt niet meegenomen in de levering.

Wat nu als er teamleden zijn die kunnen programmeren en testen, die de rol ontwikkelaar en de rol tester in kunnen vullen? Dan lukt het wel om de story af te maken.

In een cross functional agile team gaat het erom wat iemand kan doen, welke rol dat hij of zij kan uitvoeren. Het resultaat is belangrijker, teams en medewerkers kijken naar wat iedereen bij kan dragen ongeacht de functie.

Functiescheiding, een agile anti-pattern

Soms worden functies gebruikt om ervoor te zorgen dat medewerkers elkaars werk kunnen controleren. Functiescheiding zorgt er dan voor dat het werk overgedragen wordt, bijvoorbeeld van een ontwikkelaar naar een tester zodat de tester onafhankelijk kan controleren of het werk goed gedaan is.

Ik heb moeite met die functiescheiding als een mechanisme om ervoor te zorgen dat medewerkers elkaars werk controleren. Het is een agile anti-pattern wat samenwerking lastig maakt.

In agile teams is er ook controle, zelfs meer controle, maar die is niet gebaseerd op functiescheiding. Ik zie pair programming en reviews als een vorm van controle, waarin medewerkers elkaar scherp houden. Met swarming en mob programming ga je nog een stap verder, en werk je als team intensief samen om een doel te bereiken.

Ook in de dagelijkse Scrum standup “controleren” de teamleden elkaar ten aanzien van de voortgang en eventuele blokkades.

In agile retrospectives evalueer je de werkwijze (het proces), en zoek je naar manieren om continu te verbeteren. Ook dat doe je samen.

Controleren doen je in agile of lean teams door het gebruik van rollen, niet door functiescheiding. En die rollen kun je flexibel invullen. Vandaag ben ik reviewer, en kijk ik kritisch naar het werk van mijn collega. Morgen is dat andersom en heb ik de rol als auteur, waarin mijn collega’s feedback geven. Met respect voor elkaar, en oog voor het geheel!

Controle door de Scrum master? Niet doen!

Als ik met een team werk als Scrum master of agile coach, dan ga ik mensen niet controleren. Uiteraard kijk ik hoe mensen dingen doen om inzicht te hebben hoe er gewerkt wordt. Met mijn kennis en ervaring zie ik mogelijke bottleneck en problemen in de samenwerking, die een risico inhouden dat project of team zijn doel niet haalt, dat de product kwaliteit onvoldoende is, etc.

Zeggen dat ze het “niet goed doen” heb ik lang geleden afgeleerd (ik geef het toe, dat heeft een paar jaar gekost 🙂 ). Het stellen van vragen aan teamleden is meestal voldoende om een gedeeld inzicht te krijgen, waarin we samen kijken hoe het anders kan. Dat werkt veel beter. Als het echt mis gaat, leren mensen uit eigen ervaring, en ook dat is effectiever dan controleren als een politie-agent.

Samenwerken in rollen

Processen en practices kunnen daarbij helpen om een gezamenlijk beeld te vormen hoe er gewerkt wordt, en om te kijken waar dat beter kan. Een taal en tool om met een andere blik te kijken, dingen te zien waar je normaal niet bij stilstaat in de drukte van de dag.

Werken volgens procedures of methodes blijkt in de praktijk vaak niet de handigste aanpak. De procedure moet er zijn voor het werk en de werknemers, niet andersom. En dus mensen ondersteunen in hun werk, in plaats van professionals gaan opleggen hoe ze het moeten doen.

Mijn motto: Denk niet in functies en controleren, maar in rollen en samenwerken!

Ben Linders

I help organizations with effective software development and management practices. Active member of several networks on Agile, Lean and Quality, and a frequent speaker and writer.

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

×
×

Winkelmand